کاهش شدید قدرت خرید در سال ۱۴۰۵؛ خرید هر خوراکی چند ساعت کار می‌خواهد؟ + جدول مقایسه تلخ مزد و معیشت
شکاف میان دستمزد و هزینه‌های معیشتی در سال ۱۴۰۵ به یکی از جدی‌ترین چالش‌های جامعه کارگری تبدیل شده است. بررسی قیمت‌های رسمی خرداد ۱۴۰۵ نشان می‌دهد که نرخ اقلام اساسی سفره خانوار با سرعتی بسیار فراتر از مصوبات دستمزد رشد کرده است. در حالی که حداقل مزد کارگران در سال ۱۴۰۵ تنها ۶۰ درصد افزایش یافته، هزینه یک سبد غذایی پایه و بسیار محدود با جهش چشمگیر ۱۸۲ درصدی روبه‌رو شده است. این تضاد آشکار سبب شده تا کارگران برای تامین اقلام اولیه زندگی، مجبور باشند روزهای بیشتری از ماه را تنها برای خرید غذا کار کنند.
تحلیل قدرت خرید کارگران: از ۶ روز کار به ۱۱ روز کار برای یک سبد ساده
بررسی آماری یک سبد مقایسه‌ای مشخص شامل «۱۰ کیلو برنج خارجی، یک کیلو گوشت، یک کیلو مرغ، یک شانه تخم‌مرغ، یک کیلو روغن جامد، یک لیتر شیر، یک بسته پنیر ۵۰۰ گرمی، یک کیلو ماست و ۱۰۰ گرم کره» نشان‌دهنده عمق کاهش قدرت خرید است. قیمت این سبد معیشتی در سال گذشته حدود ۲ میلیون و ۲۲۷ هزار تومان بود، اما در خرداد ۱۴۰۵ به رقم سنگین ۶ میلیون و ۲۸۶ هزار تومان رسیده است.
این جهش ۱۸۲ درصدی در شرایطی رخ می‌دهد که دستمزدها توان همراهی با این تورم را نداشته‌اند:
تعداد سبد قابل خرید با یک پایه حقوق: حداقل حقوق ماهانه کارگران در سال گذشته توانایی خرید ۴.۷ سبد را داشت. این رقم در سال ۱۴۰۵ به ۲.۶ سبد سقوط کرده است که افت محسوس سطح رفاه خانوارها را نشان می‌دهد
تعداد روزهای کار لازم برای خرید سبد: یک کارگر حداقل‌بگیر در سال گذشته برای خرید این سبد باید حدود ۶.۴ روز کار می‌کرد؛ اما در سال جاری برای خرید همین سبد باید ۱۱.۳ روز (نزدیک به نصف ماه) کار کند.
همه این موارد در حالی است که حداقل مزد کارگران ۶۰ درصد افزایش یافته، قیمت سبد منتخب خوراکی‌ها حدود ۱۸۲ درصد بالا رفته است. در نتیجه، کارگری که پارسال با یک حقوق می‌توانست هزینه نزدیک به ۴.۷ سبد را تأمین کند، امسال تنها قدرت خرید حدود ۲.۶ سبد را دارد.
