درصد فقر در ایران به اوج خود رسید! / بیش از یکسوم مردم زیر خط تامین خوراک هستند!
گزارشهای رسمی و تحلیل کارشناسان اقتصادی نشان میدهد که بیش از یکسوم جمعیت کشور توانایی تأمین نیازهای اولیه برای حداقل کالری مورد نیاز را ندارند.
به گفته تحلیلگران، تورم مزمن بالای ۳۰ درصد در حوزه خوراک و مسکن و نبود رشد اقتصادی پایدار، اصلیترین عوامل گسترش فقر در سالهای اخیر بودهاند. آنان تأکید میکنند که بدون رشد واقعی و مهار تورم، هیچ سیاست حمایتی اثر ماندگار نخواهد داشت.
بر اساس دادههای رسمی، نرخ رشد اقتصادی در سال گذشته ۳.۱ درصد و تورم نقطهبهنقطه ۳۷.۱ درصد بوده است. ترکیب رشد پایین و تورم بالا در دهه ۱۳۹۰ به افت درآمد خانوار و افزایش فقر منجر شد. هرچند در آغاز دهه ۱۴۰۰ رشد اقتصادی اندکی بهبود یافت، اما نرخ فقر که در سالهای ۱۳۹۷ و ۱۳۹۸ جهش یافته بود، همچنان در محدوده ۳۰ درصد باقی ماند.
در نیمه دوم سال ۱۴۰۳، جهش ارزی و فشارهای سیاسی، وضعیت اقشار متوسط را وخیمتر کرد و پدیده «شاغلان فقیر» گسترش یافت. تورم بیش از ۴۰ درصدی اجارهبها نیز موجب کوچکتر شدن سفره خانوارها شد. کارشناسان میگویند تنها با کاهش ریسکهای سیاسی و ثبات اقتصادی میتوان روند صعودی فقر را متوقف کرد.
بررسیها نشان میدهد در سال ۱۳۹۶، پیش از بازگشت تحریمها، نرخ فقر کمتر از ۲۰ درصد بود، اما پس از خروج آمریکا از برجام و جهش نرخ ارز، این نرخ در سال ۱۳۹۸ از ۳۰ درصد عبور کرد. هرچند در سال ۱۴۰۲ اندکی کاهش یافت، اما در ۱۴۰۳ دوباره با رشد ۶ واحد درصدی به حدود ۳۶ درصد رسیده است.
تورم خوراکیها بیش از تورم کل بوده است؛ تورم نقطهای مواد غذایی در شهریور ۱۴۰۴ به ۵۷.۹ درصد رسیده، در حالی که بهای حبوبات تا ۲۵۰ درصد و مرغ بیش از ۵۰ درصد افزایش یافته است.
در نتیجه، مصرف کالری روزانه در میان خانوارهای کمدرآمد کاهش یافته و نابرابری اقتصادی عمیقتر شده است.
کارشناسان تأکید دارند: تا زمانی که اصلاحات ساختاری در سیاستهای اقتصادی و حمایتی اجرا نشود و بیثباتیهای سیاسی مهار نگردد، احتمال افزایش بیشتر فقر در سال ۱۴۰۴ نیز وجود دارد.
